Негізгі мазмұнға өту Негізгі шарлау мәзіріне өту Сайттың төменгі деректемесіне өту
Педагогика және психология

Pedagogikalyq kolledzh studentterining ekologiyalyq oylauyn intellektualdyq-zhobalyq is-areket arqyly damytu

Жарияланған March 2026

0

0

History and Oriental Studies, Kazan (Volga Region) Federal University
Евразийского национального университета имени Л.Н. Гумилева
Astana International University
L.N. Gumilyov Eurasian National University
Аңдатпа

Қазіргі жаһандық экологиялық сын-қатерлер жағдайында болашақ педагогтердің кәсіби даярлығында экологиялық ойлауды қалыптастырудың маңызы артып отыр. Орта кәсіптік білім беру жүйесінде білім алушылардың экологиялық хабардарлығы мен нақты мінез-құлқы арасындағы алшақтық экологиялық білім берудің әрекетке бағытталған тиімді педагогикалық құралдарын іздеуді талап етеді.

Зерттеудің мақсаты – педагогикалық колледж студенттерінде экологиялық ойлауды дамыту құралы ретінде интеллектуалдық-проекттік қызметтің тиімділігін теориялық тұрғыдан негіздеу және эксперименттік жолмен тексеру. Зерттеу жүйелік-әрекеттік және проектке бағдарланған тәсілдерге сүйенеді, олар оқыту үдерісін когнитивтік, құндылықтық және мінез-құлықтық компоненттердің біртұтас өзара әрекеті ретінде қарастыруға мүмкіндік береді.

Зерттеу әдіснамасы 2024–2025 оқу жылында 158 педагогикалық мамандық студентінің қатысуымен жүргізілген кезең-кезеңмен ұйымдастырылған педагогикалық экспериментті қамтыды. Экологиялық ойлау деңгейін анықтау үшін сауалнама, жағдаяттық тапсырмалар және студенттік жобаларға сараптамалық бағалау қолданылды. Алынған деректер сипаттамалық статистика және Стьюденттің t-критерийі арқылы өңделді.

Зерттеу нәтижелері интеллектуалдық-проекттік бағдарламаны іске асырудан кейін студенттердің экологиялық ойлау деңгейінің статистикалық тұрғыдан сенімді артқанын көрсетті. Ең айқын өзгерістер мінез-құлықтық-рефлексивтік компонентте байқалды, бұл экологиялық білімнің жауапты әрекетке айналғанын дәлелдейді.

Зерттеудің ғылыми маңызы педагогикалық колледж студенттерінің экологиялық ойлауының құрылымын нақтылаумен және оны қалыптастырудың педагогикалық шарттарын айқындаумен байланысты. Практикалық маңызы – ұсынылған бағдарламаны қолданыстағы оқу жоспарларын өзгертпей білім беру үдерісіне енгізу мүмкіндігінде. Зерттеу болашақ педагогтерді даярлау жүйесінде экологиялық білім берудің теориясы мен практикасын дамытуға үлес қосады.

pdf (English)
Тіл

English

Дәйексөздерді қалай жазу керек

Mukhametzyanova F., Джумагазиева А., Iskakova K., Dlimbetova G. Педагогикалық колледж студенттерінің экологиялық ойлауын интеллектуалдық-жобалық іс-әрекет арқылы дамыту // Педагогика және психология. – 2026. – № 1(66). – С.136–144: DOI: 10.51889/2960-1649.2026.66.1.013 [Электронный ресурс]: URL: https://journal-pedpsy.kaznpu.kz/index.php/ped/article/view/2210 (дата обращения: 21.04.2026)